M-decreet

Wat is het M-decreet?

De staat voor maatregelen.
Dit zijn maatregelen voor leerlingen met specifieke onderwijsbehoeften!

Welke redenering zit er achter het M-decreet?

1. België heeft in vergelijking met andere Europese landen relatief veel leerlingen met specifieke onderwijsbehoeften. In Vlaanderen volgt 4,35% van de Vlaamse leerlingen les in het buitengewoon basis- en secundair onderwijs.

2. België kiest meer dan andere landen voor een oplossing in aparte scholen.

3. Het aantal leerlingen in het buitengewoon onderwijs bleef de laatste 10 jaren groeien. Sinds de goedkeuring van het M-decreet zien we een eerste daling. Op dit moment lopen ongeveer 15.000 van de circa 65.000 leerlingen met een beperking school in het gewoon onderwijs. 50.000 kinderen en jongeren volgen les in het buitengewoon onderwijs op een totaal van meer dan 1 miljoen kinderen in het leerplichtonderwijs. Sinds de goedkeuring van het M-decreet zien we voor het eerst een daling van het aantal leerlingen in het buitengewoon onderwijs. In eerste instantie in het basisonderwijs, maar de verwachting is dat dit zich de volgende jaren doorzet in hetsecundair onderwijs. Minder kinderen stappen over van het gewoon naar het buitengewoon onderwijs.

Bron: http://www.sterkervlaanderensterkerland.be/artikel/het-abc-van-het-m-decreet

Krachtlijnen van het M-decreet

Eerst gewoon dan buitengewoon

Als een kind niet meekan op school dan is de belangrijkste vraag : wat heeft dit kind nodig om te leren? Met die vraag gaan lerarenteams aan de slag. Dat is het uitgangspunt van het M-decreet. Het onderwijs mag zich niet blindstaren op de vraag : wat is er mis met dit kind? Het antwoord op de noden van de leerling ligt in de eerste plaats in het gewoon onderwijs. Elke gewone school moet een doorgedreven zorgbeleid uitbouwen en zoeken naar redelijke aanpassingen. Als dat niet genoeg helpt, dan kan het kind naar het buitengewoon onderwijs.

Recht op redelijke aanpassingen

De gewone school moet voortaan aantonen dat ze samen met de ouders en het centrum voor leerlingenbegeleiding, CLB, redelijke aanpassingen zoekt. Kinderen met specifieke onderwijsbehoeften hebben daar recht op. Redelijke aanpassingen zijn bijvoorbeeld langere toetstijden, mondelinge feedback in plaats van cijfers of rustmomenten overdag. Ook technische hulpmiddelen als een laptop met leessoftware of een aangepaste stoel. De school kan onderdelen van het leerprogramma vervangen door iets gelijkwaardigs. Of remediëren, dat is extra individuele leerhulp bieden.

Recht op inschrijven in een gewone school

Het M-decreet stelt dat elk kind het recht heeft om zich in te schrijven in een gewone school. Dat is een logisch gevolg van het recht op redelijke aanpassingen. Ook een leerling die een individueel aangepast curriculum volgt, heeft het recht om in te schrijven in een gewone school. Zijn inschrijving kan pas ontbonden worden na een gesprek tussen school, CLB en ouders over de (on)redelijkheid van aanpassingen. De school motiveert haar beslissing.

Nieuwe types in buitengewoon onderwijs

Vanaf schooljaar 2015-2016 komt er een nieuw type buitengewoon onderwijs : het type ‘basisaanbod’. Dat zal type 1 en type 8 geleidelijk vervangen. Kinderen en jongeren kunnen hiernaartoe als ze specifieke onderwijsbehoeften hebben en als er geen redelijke aanpassingen meer mogelijk zijn in het gewoon onderwijs. Het nieuw type 9 is voor kinderen met autisme die geen verstandelijke beperking hebben en ondanks redelijke aanpassingen niet in het gewoon onderwijs terechtkunnen. Vanaf 1 september zullen 166 scholen buitengewoon basisonderwijs en buitengewoon secundair onderwijs dat nieuwe onderwijstype 9 organiseren. Voor leerlingen die nu al in het buitengewoon onderwijs zitten, verandert er niets. Ze kunnen blijven in het type of de opleidingsvorm waar ze zitten.

Nieuwe toelatingsvoorwaarden buitengewoon onderwijs

Een kind kan enkel naar het buitengewoon onderwijs met een verslag van het CLB.. De onderwijsinspectie zal toezicht houden op de kwaliteit van de verslagen. In een eerste fase verkent de onderwijsinspectie hoe de CLB’s de toepassing van het M-decreet op het terrein uitvoert. Ze gaat de komende twee jaar op verkenning zodat het veld in alle rust zich de nieuwe manier van werken eigen kan maken.

Het CLB zal eerst bekijken of alle mogelijke maatregelen werden genomen in de gewone school alvorens te verwijzen naar het buitengewoon onderwijs. Doorverwijzen naar een buitengewone school louter op basis van de sociale achtergrond van een kind (kansarm, anderstalig gezin) kan niet. Het medisch label staat niet langer centraal, wel de onderwijsbehoeften en de ondersteuningsnoden. De CLB’s schatten die samen met de ouders en de scholen in. Wie nu al een attest heeft voor het buitengewoon onderwijs voor type 1 en type 8 kan dat behouden tot het einde van het onderwijsniveau waar de leerling is ingeschreven. Nieuwe leerlingen krijgen het attest type basisaanbod. Elke twee jaar wordt dit geëvalueerd.

Ondersteuning voor het gewoon onderwijs

Het valt te verwachten dat de nood aan ondersteuning in het gewoon onderwijs zal groeien. Buitengewoon onderwijs heeft een enorme expertise opgebouwd, die willen we erkennen en honoreren. Daarom is in het M-decreet een waarborgregeling opgenomen. Die voorziet dat er personeel, lestijden en expertise verschuiven als door het M-decreet het aantal leerlingen in het buitengewoon onderwijs daalt. De bestaande ondersteuning, GON- en ION-begeleiding, blijft.

Sinds begin deze maand wordt het aantal leerlingen dat in het buitengewoon onderwijs les volgt en dat begeleiding krijgt in het kader van gelijke kansen door Onderwijs en Vorming geteld. In februari 2016 volgt een nieuwe meting. Dan zal duidelijk zijn hoeveel leerlingen de overstap maken van het buitengewoon naar het gewoon onderwijs.

Bron: http://www.ond.vlaanderen.be/nieuws/2015/02-13-M-decreet.htm

Minder administratieve planlast en communicatie

Na de beslissing van de Vlaamse regering vandaag is duidelijk hoe het verslag er moet uitzien om leerlingen toe te laten in het geïntegreerd onderwijs en het verslag voor toegang tot het buitengewoon onderwijs. Er is gekozen voor minder administratieve planlast. Het attest, het protocol ter verantwoording en het integratieplan voor leerlingen die toegelaten worden tot het geïntegreerd onderwijs werd in één document geïntegreerd. De nieuwe afspraken zijn nauwgezet met het onderwijsveld besproken. Het is voor het eerst dat een besluit op deze manier tot stand is gekomen en dit strookt met de ambitie van Vlaams minister van Onderwijs Hilde Crevits om de planlast in het onderwijs te verminderen.

De volgende maanden investeren de pedagogische begeleidingsdiensten, de koepels en de netten, de CLB’s samen met de overheid in een intensieve communicatie. De pedagogische begeleidingsdiensten hebben een aanbod van vorming en informatie naar schoolteams om te verduidelijken hoe kinderen met specifieke noden in het gewoon onderwijs kunnen worden opgevangen met redelijke aanpassingen. Zij gaan ook aan de slag met schoolteams om het noodzakelijke leerproces over hoe een leerkrachtenteam zijn pedagogisch didactisch handelen zo kan aanpassen dat een kind met een beperking toch mee kan in het gewoon onderwijs. Begeleiders bouwen met de scholen die daarom vragen de basiszorg verder uit. De CLB’s bekijken samen met de scholen welke extra ondersteuningsbehoeften een kind heeft zodat het maximaal mee kan in het gewoon onderwijs.

De onderwijsinspectie zal in de eerste twee jaar verkennend, informatief en voorbereidend op het terrein komen. De inspecteurs beluisteren: wat loopt vlot, waar ervaart het CLB nog knelpunten? Er wordt dus in de eerste fase geen enkel CLB doorgelicht op de kwaliteit van de toepassing van het M-decreet. Dit schept de nodige ruimte om het CLB samen met de school een leerproces te laten doorlopen en te groeien in de filosofie van zoeken naar redelijke aanpassingen voor kinderen met specifieke zorgnoden.

Ze zullen over deze verkenningsronde rapporteren (monitoring, informeren beleid en veld, kwalitatieve ondersteuning van kwantitatieve gegevens). Dat betekent ook dat de inspecteurs die specifiek rond het M-decreet werken afstemming met de andere korpsen, die scholen en centra doorlichten. Heel wat kinderen zullen ook na het M-decreet les blijven volgen in het buitengewoon onderwijs. Deze scholen leveren schitterend werk. Hun opgebouwde expertise willen we ook maximaal inzetten in het gewoon onderwijs.

Vlaams minister van Onderwijs Hilde Crevits : “De invoering van het M-decreet zal geleidelijk en zorgzaam verlopen. De onderwijsverstrekkers, de Centra voor Leerlingenbegeleiding, de pedagogische begeleidingsdiensten en de inspectiediensten werken nauw samen aan een geleidelijke overgang. Grote verschuivingen worden niet meteen verwacht. Er is al heel veel deskundigheid bij de leerkrachtenteams en die willen we optimaal gebruiken en honoreren. Vandaag is een nieuwe stap gezet en heeft de Vlaamse Regering vastgelegd welke verslagen er nodig zijn voor kinderen met specifieke onderwijsbehoeften die les zullen volgen in het gewoon onderwijs en voor zij die naar het buitengewoon onderwijs gaan. Dat resulteert in minder papierwerk en past in het voornemen van de Vlaamse regering om de planlast in het onderwijs te verminderen.”

Bron: http://www.ond.vlaanderen.be/nieuws/2015/02-13-M-decreet.htm

Zorgcontinuüm in de leerlingenbegeleiding

De vier zorgfases

0. Zorg begint bij algemene preventie – brede basiszorg (De leerkracht)
1. Sommige leerlingen hebben nood aan verhoogde zorg (stiordi maatregelen)
2. Uitbreiding van zorg voor enkele leerlingen (zorgplan voor deze leerling)
3. Individueel aangepast curriculum (school op maat)

Alle info op de website van prodiagnostiek.be

Handelingsgericht werken: uitgangspunten

1. Onderwijsbehoeften van de leerling staan centraal

"Wat heeft deze leerling, van deze ouders, in deze klas, bij deze leerkracht op deze school de komende periode nodig?" Onderwijsbehoeften geven aan wat een leerling nodig heeft om onderwijsdoelen te bereiken. Ze bieden tevens aanknopingspunten voor het handelen van de leerkracht. Het werken vanuit onderwijsbehoeften concretiseert het streven naar afstemming (Stevens,2002): leerlingen verschillen en de aanpak van de leerkracht en de ouders doet ertoe. M.a.w. we accepteren dat leerlingen verschillen en zijn bereid om met deze verschillen om te gaan. Ze bieden tevens een zinvol en helder kader voor communicatie over onderwijs op maat en vormen de basis voor een goede preventieve basiszorg.

2. Het gaat om afstemming en wisselwerking

Kinderen ontwikkelen zich steeds in interactie met hun omgeving. Vanuit de context is er steeds sprake van wederzijdse beïnvloeding. Zijn we ons bewust van de wisselwerking tussen leerling en leerkracht, leerlingen onderling, kind en ouders en tussen school en ouders, dan kan dat ons stimuleren tot reflectie: "welk effect heeft mijn aanpak op deze leerling en hoe kan ik mijn aanpak beter afstemmen op wat deze leerling nodig heeft?"

3. De leerkracht doet ertoe

Leerkrachten bieden kwaliteitsvol onderwijs aan en leveren daarmee een cruciale bijdrage aan een positieve ontwikkeling van leerlingen. Met dit uitgangspunt willen we het belang van de rol van de leerkracht zichtbaar maken. Immers de leerkracht is diegene die onderwijs op maat kan maken en zoveel mogelijkheden tot handelen heeft. Zij kan door extra aandacht, inzetten van aangepast leermateriaal en betekenisvolle taken een positief effect hebben op zowel leerprestaties als het sociaal-emotioneel functioneren van leerlingen.

4. Positieve aspecten zijn van groot belangs

Positieve aspecten van kinderen, leerkracht, school en ouders bieden perspectieven: dat wat goed gaat, willen we verder uitbouwen in ons plan van aanpak. We betrekken positieve kenmerken in het formuleren van doelen en we gebruiken ze ook in het formuleren van "hulpzinnen onderwijsbehoeften". Aandacht voor het positieve biedt tegengewicht aan het vormen van een al te negatief, problematisch beeld. We spreken kinderen, ouders, leerkrachten, school aan op hun sterke kanten.

5. We werken constructief samen

Samenwerking tussen kind, ouders, leerkrachten, school is noodzakelijk. Ouders zijn ervaringsdeskundigen, leerkrachten zijn onderwijsprofessionals en leerlingen zijn mederegisseur van hun eigen leerproces.

6. Ons handelen is doelgericht

We werken steeds doelgericht: waar willen we naartoe en wat hebben we daarvoor nodig? Doelen zijn de eerste stap bij het formuleren van onderwijsbehoeften zowel voor de ganse klas, als voor subgroepjes als voor het de individuele aanpak van leerlingen. Bovendien gebruiken we ze om onze aanpak regelmatig te evalueren. De doelen die we formuleren zijn zo SMARTI mogelijk.(specifiek, meetbaar, acceptabel, realistisch, tijdgebonden en inspirerend).

7. De werkwijze is systematisch, in stappen en transparant

Het is voor iedereen duidelijk hoe we binnen HGW werken en waarom we zo werken. We maken heldere afspraken over wie doet wat, waarom, waar, hoe en wanneer. De systematiek van onze werkwijze bewaken we met formulieren en checklists. Ze zijn nooit een doel op zich maar wel hulpmiddelen; leidraad en geheugensteuntje.

Bron: http://www.handelingsgerichtwerken.be

Volg LVS

Wat is VOLG LVS?

Volg is een een kompleet onafhankelijk leerlingvolgsysteem, online raadpleegbaar en voor een belachelijk lage prijs.
Meer info vind je op www.volg.be

Aanwezigheden Differentiatie Handelingsgericht werken test & screen Kleuteragenda LVS Afspraken wie doet wat M-decreet Maaltijden Zorgcontinuum leerlingenvolgsysteem MDO & overleg Observatiemodule Individueel aangepast curriculum Dynamisch signaleren Zorgmodule Sociogram Rapportmodule Klassenraad Schoolagenda Redicodis (sticordi) Verslagen Zorgplan per leerling of groep

Zorgcontinuum in Volg LVS

Volg LVS besteedt enorme aandacht aan zorg.
Elke leerling kan ingedeeld worden in een zorgfase. Dit kan in de zorgmodule of op een overleg, klassenraad of MDO.
Met een simpele druk op de knop zien we welke leerlingen in welke zorgfase zijn ingedeeld.

Brede basiszorg

Volg biedt meer dan voldoende tools om als leerkracht de breedste basiszorg te geven.

Verhoogde zorg

Op een overleg, klassenraad of MDO kan beslist worden om bepaalde maatregelen toe te kennen aan een leerling. Via de zorgmodule of dit zorgoverleg kan voor een leerling maatregelen (REDICODIS) geselecteerd en geëvalueerd worden. Dit wordt mooi bijgehouden in een dynamisch zorgdossier waar zowel de zorgcoördinator als leerkracht kan in participeren.

Uitbreiding van zorg

Voor bepaalde leerlingen kan er een differentiatie nodig zijn van het gewone curriculum. Hiervoor kan een dynamisch zorgplan opgesteld worden voor deze leerling of voor een groepje leerlingen. De differentiatiestapjes kunnen gemakkelijk geselecteerd en geëvalueerd worden en zo kunnen we voor elk stapje de progressie zien. Met daar bovenop voor elke stap de nodige Info en persoonlijke commentaar per leerling is dit document meteen ook de zorgvorderingsfiche.

Individueel aangepast curriculum

Soms loopt een school vast en moet de leerling een volledig individueel aangepast traject hebben. Een school op maat type basisaanbod. (VOLG Buitengewoon)

Transparant handelen in Volg LVS.

Analyse

Volg biedt verschillende mogelijkheden om leerlingen te screenen en testen zoals toetsen, screening WBC, analyse via een domein overschrijdende observatiemodule voor zowel kleuter als lager, sociogrammen, rapportsysteem.. enz.
Hieruit filteren we meteen de leerlingen die een probleem hebben.

Overleg: zorg, MDO of klassenraad

De klasleerkracht kan een overleg (zorgoverleg, MDO, klassenraad..) aanmaken en online participanten uitnodigen.
Elk document is schooleigen aanpasbaar. Iedereen kan op elk moment alle input bekijken en aanvullen waar nodig.

Signaleren

De klasleerkracht kan nu dynamisch gaan signaleren en precies aanduiden waar het probleem ligt. Voor zowel kleuter als lager zijn er verschillende parameters, zelf aan te maken of aan te passen door de school.
Voor elke stap zie je de voorgaande geschiedenis van dit kind.

Zorg opstarten

Op het overleg kan de zorgstatus aangepast worden van deze leerling, kunnen maatregelen (REDICODIS) geselecteerd en/of bijgestuurd worden of bestaat er een mogelijkheid om een dynamisch handelingsplan op te starten met meerdere stappen welke meteen geïntegreerd worden in de zorgfiche van het kind en de vorderingsfiche van de zorgcoördinator.

Afspraken wie doet wat?

Er worden dynamisch afspraken gemaakt 'wie doet wat'. Ook de opvolging van deze stappen is ook meteen te zien op dit overleg.

Transparantie

In ‘real time’ is dit overleg en de genomen stappen overal zichtbaar voor iedereen wie dit kind volgt en wordt dit spontaan aangeboden bij de volgende screening of signalering voor het volgende overleg waarmee de cirkel rond is.

Info

Interessante websites

Klasse: reeks rond M-decreet
15 veelgestelde vragen voor ouders over het M-decreet
20 veelgestelde vragen voor leraren en scholen over het M-decreet
VVKBuO: powerpoint M-decreet
Het ABC van het M-decreet
Onderwijs Vlaanderen: M-decreet
Zorgcontinuum
Handelingsgericht werken
VOLG LVS

Je linkje op deze pagina?

info -at- m-decreet.be

© M-decreet.be 2015